به گزارش پایگاه خبری حیات ، در حالی که ایران اسلامی خود را آماده میکرد تا با اجرای عملیات کربلای ۷، ضربهای دیگر به دشمن وارد آورد، بر اثر شرارتهای رژیم بعث عراق، جبهه جنوب بار دیگر به شدت فعال شد و رزمندگان مستقر در منطقه عملیاتی کربلای ۵، منطقه شلمچه را به قتلگاه بعثیان تبدیل کردند. در چنین شرایطی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران، عملیات کربلای ۷ را در۱۳ اسفند ۶۵ با رمز مبارک یا مولای متقیان در عمق خاک عراق واقع در منطقه حاج عمران با اهداف آزاد سازی ارتفاعات مهم منطقه، انهدام ماشین جنگی دشمن، تسلط بر منطقه حاج عمران و ایجاد تسهیلات لازم برای ادامه نبرد در منطقه آغاز کرد. در این عملیات علاوه بر آزادسازی چند ارتفاع و انهدام چندین تیپ و گردان دشمن، مقدار زیادی ادوات، سلاحهای سبک، نیمه سنگین و انواع خودرو منهدم و مقداری نیز به غنیمت گرفته شد.
ضربهای از شمالیترین منطقه جنگی به دشمن
عملیات کربلای ۷ درمنطقه عملیاتی حاج عمران آغاز شد. نیمی از منطقه عملیاتی والفجر ۲ که در دوره حملات موسوم به استراتژی دفاع متحرک عراق از دست رفته بود در عملیات کربلای ۲ و بقیه درعملیات کربلای ۷ آزاد شد. از عملیات بدر تا پایان جنگ که فرماندهی سپاه و ارتش در جنگ از یکدیگر تفکیک شد درخشانترین بخش از کارنامه ارتش در عملیات کربلای ۷ رقم خورد. در این عملیات، لشکر ۶۴ ارومیه جانفشانیهای بسیاری از خود نشان داد. در عملیات یادشده که از نوع تک نیمهگسترده بود و در پایان این عملیات چند منطقه از حاج عمران و ارتفاعات مهمی در منطقه عملیاتی از وجود دشمن بعثی پاک شد.
طرح دفاع متحرک عراق همزمان در چند منطقه اجرا شد و علیرغم تلاش رزمندگان و فرماندهان جنگ، هنوز مناطقی در اشغال قوای عراقی باقی مانده بود. رژیم بعث که منتظر عکسالعمل جمهوری اسلامی در جبهههای نبرد بود، با وجود عملیات کربلای ۲ در منطقه عمومی حاج عمران، توانست ارتفاعات گردمند و قله ۲۵۱۹ را در اختیار گرفته و همچنان در اشغال خود نگاه دارد.
این ارتفاع که پیشتر در عملیات والفجر ۲ آزاد شده بود، پس از سقوط در دوره دفاع متحرک، در عملیات کربلای۲ نیز تأمین نشد، تا اینکه در عملیات کربلای ۷ به دست رزمندگان ارتش جمهوری اسلامی (لشکر۶۴ ارومیه) آزادشد. علاوه بر ارتفاع یاد شده که در زمان عملیات پوشیده از برف بود، تپه سرخی و یال کله اسبی از دشمن پاکسازی شد.
طی عملیات کربلای۷ دهها قبضه سلاح از انواع سنگین و نیمهسنگین و شماری زاغه مهمات منهدم شد. تعداد۲۴۸۵ نفر از نیروهای دشمن کشته و زخمی و اسیر شدند. همچنین چندین قبضه سلاح سبک و سنگین و چندین خودرو به غنیمت نیروهای خودی درآمد.
نبرد در کوهستان - تحلیلی بر عملیات کربلای ۷ سرتیپ ۲ علی عبدی بسطامی
عملیات کربلای ۷ در ۱۳ اسفند ۱۳۶۵ در غرب پیرانشهر و در عمق ۲۰ کیلومتری خاک عراق، توسط لشکر ۶۴ ارومیه در منطقهای کوهستانی و پوشیده از برف با ارتفاع چندین متر به اجرا درآمد که در نتیجه آن، ارتفاعات ۲۵۱۹ و گردمند که بر محور پیرانشهر، حاج عمران، دربند، چومان مصطفی به رواندوز تسلط و اشراف دارند، به تصرف رزمندگان ارتش جمهوری اسلامی درآمد و تا پایان جنگ در دست نیروهای خودی باقی ماند.
ارتفاع حساس ۲۵۱۹ پیش از این، دو بار طی عملیاتهای والفجر۲ و کربلای ۲ به تصرف رزمندگان ایران درآمده بود، لیکن ارتش عراق هر بار با اجرای آتش سنگین و پاتکهای متوالی تلفات سنگینی بر رزمندگان ایرانی وارد آورده و این عارضه مهم را باز پس گرفته و بر عمق منطقه عملیات مسلط شده و دید و تیر کافی بر روی نیروهای ایرانی را به دست آورده بود. لشکر ۶۴ ارومیه در جریان عملیات کربلای ۷ توانست با تلفات نسبتاً کم و در شرایطی که عملیات در جبهههای غرب و جنوب تقریباً به بنبست رسیده بود و در یک وضعیت آب و هوایی نامساعد، بار دیگر ارتفاع ۲۵۱۹ را تصرف و تا پایان جنگ تحمیلی آن را در مهار خود نگه دارد.
کولاک در عملیات «کربلای ۷»
فرمانده گروهان عملیات کربلای ۷ میگوید: بارش برف شدید در قلههای دو هزار و ۵۱۹ متری منطقه حاج عمران، لطفی از طرف خدا برای موفقیت رزمندگان در این عملیات بود.
بهروز اهرابی افزود: حضور و شرکت رزمندگان در عملیات کربلای ۷ در شرایطی بود که جوی نامساعد بر منطقه حاکم بود و شدت کولاک در منطقه به اندازهای بود که عراقیها حتی تصور نمیکردند، رزمندگان اسلام در این شرایط آماده عملیات باشند.
وی ادامه داد: شرایط جوی طوری بود که فقط چند متر جلوتر قابل رویت بود و رزمندگان توانستند خط یک و دو دشمن را با اسلحه سرد پشت سر گذاشته تا اینکه در هدف سوم این عملیات، دشمن متوجه عملیات ما شد.
اهرابی با بیان امداد غیبی در این عملیات که همان کور شدن دشمن بود، اظهار داشت: در آن شرایط جوی و وزش باد و برف که از نظر نظامی، یک مانع ولی از نظر معنوی چیزی جز لطف خداوند نبود، شناسایی خوب منطقه، سرعت عمل، اجرای آتش دقیق و ایمان نسبت به مأموریت نقش اساسی را در پیروزی عملیات کربلای ۷ ایفا کرد.
فرمانده گروهان عملیات کربلای ۷ خاطرنشان کرد: در این عملیات، ۲۵۰ رزمنده سلحشور اسلام به مقام رفیع شهادت رسیدند که شهید رضا زارع ۱۸ ساله، عوضالله جدی ۱۷ ساله و رامین گلی ۱۸ ساله از جمله سربازان دانشآموز عملیات بودند.
وی به ذکر نام چند شهید که به یاد داشت، پرداخت و ادامه داد: سرلشکر ناصر یارقلی از فرماندهان ارتش در آن عملیات به شهادت رسید و علی محمدی در حال تیراندازی به تانکهای دشمن با اصابت گلوله تانک به ناحیه صورت، شهید شدند.
اهرابی افزود: این عزیزان از شهدایی بودند که در عملیات کربلای ۷ با خون خود منطقه حاج عمران را رنگین کردند.
زمین منطقه عملیات
محدوده عملیات شامل مناطق حاج عمران، تنگه دربند، ارتفاعات گردمند، تپه سرخی، یال کله اسبی و دامنه جنوبی ارتفاعات گردیکو معروف به تپه شهداست. منطقه حاج عمران عراق در غرب پیرانشهر واقع شده و ناحیهای کوهستانی و صعبالعبور است. این بخش کوهستانی در امتداد رشته کوه آرارات قرار دارد و دارای قلههای متعددی است که در محدوده عملیات کربلای ۷ میتوان ارتفاعات بز مرگ سیر، تمرچین، قمطره، سکانیان، کفارستان، واراس، گردمند،۲۵۱۹ (شاه کوه یا سلطانالجبال)، گرده کوه، کدو و شهدا را نام برد. درههای عمیق، شکافها، پستیها و بلندیهای فراوان از ویژگیهای این ناحیه است. به طور کلی زمین در منطقه عملیاتی کربلای ۷ کوهستانی و دارای بریدگیهای زیاد و صعبالعبور بوده و فقط نیروهای پیاده با تجهیزات سبک قادر به حرکت در آن است. ارتفاع ۲۵۱۹ از نظر ملاحظات راهکنشی و داشتن تسلط کامل به تمامی مناطق چومان مصطفی، ممی خلان، ناوپر دان، تپه شهدا، ارتفاعات نصر و صدر و کاهش تلفات و ضایعات خودی عارضه حیاتی منطقه محسوب میشد.
اهمیت منطقه عملیات
عملیات زمینی نیروهای مسلح عراق در جریان جنگ تحمیلی متکی به یگانهای زرهی و مکانیزه بوده و اغلب در طول روز به اجرا در میآمد. از طرفی نیروهای ایرانی در طول جنگ تجربیات ارزندهای از عملیات شبانه و به صورت پیاده کسب کرده بودند. اجرای عملیاتهای تهاجمی در مناطق کوهستانی و صعبالعبور برای یگانهای خودی ممکنتر و آسانتر از جبهه جنوب غرب میکرد. از طرفی تسلط بر این ارتفاعات تنها محور ارتباطی بین دو کشور در این ناحیه، یعنی جاده پیرانشهر – رواندوز را تهدید میکرد و با استقرار بر روی قله ۲۵۱۹، شهدا و دیگر قلههای مجاور این ارتفاع، در عمق حدود ۲۰ کیلومتری خاک عراق شهرکها و روستاهای شیورش، حاج عمران، زینو، میوتان، رایات، دربند، نو پوردان، گلاله، چومان مصطفی و پادگان حاج عمران و بخش عمده فعالیتهای دشمن زیر دید و تیر مستقیم نیروهای خودی قرار میگرفت و ضمناً نا امن کردن منطقه برای دشمن تلفات و ضایعاتی بر او وارد میشد؛ علاوه برآن، ادامه پیشروی به عمق خاک عراق در این ناحیه نیز تسهیل میکرد.
منظور از اجرای عملیات
مردم کردستان عراق که از رژیم بعثی جبار و جنایتکار حاکم بر عراق ناراضی بوده و با آن مبارزه میکردند، در این رابطه با نیروهای ایرانی همکاری کرده و تسهیلاتی را برای نفوذ به عمق خاک عراق در این ناحیه فراهم میکردند. همچنین عناصری از شیعیان عراقی رانده شده از آن کشور هم تحت عنوان تیپ ۹ بدر در کنار رزمندگان ایران علیه رژیم بعثی عراق میجنگیدند. بهطور کلی تشکیل قرارگاه عملیاتی حمزه سیدالشهدا در شمالغرب و هدایت عملیات به عمق خاک عراق در شمال شرق این کشور و تصرف برخی شهرکها و پایگاههای نظامی سبب میشد تا ارتش عراق به این ناحیه لشکرکشی و بخشی از نیروهایش را از مقابل جبهههای جنوب و غرب به شمالغرب ایران جابهجا کند.
اجرای عملیات
در ساعت ۲۴ روز ۱۲ اسفند ۱۳۶۵، عملیات کربلای ۷ با رمز مقدس «یا مولای متقیان علی(ع)» آغاز و در همین ساعت یکان جنگاوران از خط عزیمت عبور و به سوی مواضع دشمن پیشروی کرد. این یگان پس از حدود یک ساعت و ۴۰ دقیقه اعلام کرد که کلیه نیروها با آرایش جنگی در نزدیکی موانع دشمن مستقر و عناصر متخصص دسته شناسایی و تیم مهندسی مشغول ایجاد معبر و خنثیسازی مینها و بریدن سیمهای خاردار دشمن هستند. بلافاصله گردان تکاور و پس از آن گردان ۱۰۳ پیاده از خط عزیمت عبور کردند. سرانجام پس از حدود دو روز نبرد سنگین و در مواردی تن به تن که با آتش مداوم و مؤثر یگانهای توپخانه و بالگردهای هوانیروز پشتیبانی میشد، یگانهای تکاور موفق شدند اهداف از پیش تعیین شده را تصرف، تمامی پاتکهای دشمن را سرکوب و مواضع خود را بر روی اهداف تصرف شده تثبیت کنند.
دستاوردهای عملیات کربلای ۷
رزمندگان لشکر ۶۴ ارومیه در جریان عملیات کربلای ۷ ارتفاعات راهبردی منطقه از جمله ارتفاع بسیار مهم ۲۵۱۹، گردمند، تپه سرخی، یال کله اسبی و حدود ۵۰ کیلومتر مربع از خاک عراق را به تصرف خود در آورده، محور عمومی پیرانشهر و رواندوز عراق را آسیبپذیر ساختند و بر شهرها و آبادیهای عراق در این منطقه از جمله چومان مصطفی مسلط شدند و پادگان حاج عمران را نیز از دست دشمن خارج کردند. به این ترتیب تدارکات و حرکات ضدانقلاب به داخل کشور جمهوری اسلامی ایران نیز در این منطقه تحت واپایش (کنترل) قرار گرفت.
در این عملیات حدود سه هزار نفر از نیروهای دشمن کشته و زخمی شدند و ۲۸۹ نفر از آنان نیز به اسارت رزمندگان پرتوان لشکر ۶۴ پیاده درآمدند و ۹ پاتک سنگین عراق به منظور بازپسگیری مواضع از دست رفتهاش با تلاش و مجاهدت رزمندگان لشکر سرکوب و با شکست مواجه شد.
۱۲ گردان پیاده دشمن از تیپهای ۱، ۲ و ۳ لشکر ۲۳ کماندویی سپاه پنجم عراق، تیپهای ۹۳ و ۹۶ احتیاط مستقر در منطقه، تیپهای ۱۰۸ و ۶۰۶ پیاده و ۵ گردان توپخانه آسیب کلی دید و چندین دستگاه تانک و نفربر و خودرو دشمن منهدم و مقادیر زیادی از انواع جنگافزارهای سبک و سنگین دشمن با مهمات مربوط سالم به غنیمت رزمندگان خودی درآمد.
علل پیروزی رزمندگان لشکر ۶۴ پیاده در عملیات کربلای ۷
۱- فرماندهی قوی و مدبرانه سرهنگ آذرفر بر لشکر؛
۲- وجود روحیه و میل جنگجویی و اعتماد به نفس در رزمندگان لشکر ۶۴ که به سبب وجود فضای معنوی، ایمان و اعتقاد راسخ به جوهره دفاع از ارزشهای دینی و ملی که در اثر آموزهها و عملکرد مسئولان اثر گذار لشکر ایجاد شده بود؛
۳- آموزش و مهارت رزم در کوهستان و شرایط نامساعد جوی؛
۴- تأکید شدید بر رزم شبانه؛
۵- رعایت اصل غافلگیری؛
۶- حفظ اسرار عملیات و بهرهبرداری موفقیتآمیز از پوشش و فریب تاکتیکی؛
۷- سرعت عمل؛
۸- طرحریزی، هدایت و نظارت ستادی درست؛
۹- هماهنگی بسیار نزدیک بین عناصر رزمایشی و عناصر آتش؛
۱۰- شناسایی نسبتاً خوب از مواضع و موانع دشمن؛
۱۱- داشتن آتش پشتیبانی دقیق و پرحجم.
تجزیه و تحلیل عملیات
امیر سرتیپ غضنفر آذرفر در دوران ۸ سال دفاع مقدس و بهویژه در سمت فرماندهی لشکر ۶۴ ارومیه در بین کارکنان از محبوبیت و مقبولیت بسیاری برخوردار و دارای جایگاه والایی بوده است، به طوری که در میان افراد نقش رهبری را داشته و این امتیاز ناشی از جاذبه شخصی وی بوده که به علت شجاعت، فعالیت، توان جسمانی بالا، روحیه رزمی عالی، حضور مداوم در میان رزمندگان خط مقدم، احساسات وطن دوستانه و پای بندی به ارزشها و باورهای ملی و دینی، آراستگی لباس و ظاهر و قدرت بیان او بوده است.
اسطوره نیروی زمینی ارتش
علیرضا حمیدی نیروی وظیفه تحت امر امیر سرتیپ آذرفر در مریوان سال ۵۹ در خاطراتش در مورد این عملیات میگوید: این عملیات در ارتفاع دو هزاروپانصدونوزده متری از سطح دریا در هوای بسیار سرد منطقه و پوشیده از برف که ارتفاع برف به حدود۳ متر میرسید، شروع و رزمندگان لشکر ۶۴ ارومیه توانستند سنگینترین شکست را به دشمن بعثی وارد کنند.
یکی از نکات مهم این عملیات، تماس امام راحل با بیسیم با فرمانده عملیات بود. ایشان پس از پیروزی رزمندگان اسلام از امیر آذرفر و همه نیروهای عملکننده تقدیر کردند. امیر آذرفر در سال ۱۳۵۹ بر اثر اصابت ترکش خمپاره ضدانقلاب در پادگان مریوان از ناحیه دو پا مجروح شدند. ایشان یکی از جانبازان اسطوره نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران در ۸ سال دفاعمقدس نیز هستند. شجاعت، عشق و وفاداری به ولایت و ایران، متانت و علاقه وافر به همه نیروهای تحت امر خود از امیر آذرفر اسطورهای جاودانه ساخته است.
منابع:
1.خبر گزاری صدا و سیما ،کربلای 7 با نقش آفرینی ارتش جمهوری اسلامی.
2.روزنامه اطلاعات ،عملیات کربلای ۷ در خشانترین کارنامه ارتش.
3.ساعت و تقویم روز ایران،آغاز عملیات کربلای 7 در منطقه حاج عمران، توسط ارتش جمهوری اسلامی.
4.خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا)، تلفات سنگیه رژیم بعث در عملیات کربلای7.
5.وبسایت خط شکن ها، عملیات کربلای7.
6.ثامن ارتباط عصر(وبلاگ خبری)، کربلای7.
7.تابناک، بوسه تیمسار بر پوتین سرباز در عملیات کربلای ۷.
به مناسیت سالگرد عملیات کربلای7
پیروزی در کولاک
عملیات کربلای 7 با رمز یا مولای متقیان،در محور حاج عمران به صورت نیمه گسترده و در تاریخ 13 اسفند 1365 به فرمانده ای ارتش انجام شد،این عملیات با هدف ایجاد اختلال و کندی در انتقال نیرو های ارتش بعث عراق به مناطق جنوبی برای دفاع از بصره بود و با موفقیت کامل توسط دلاور مردان ارتش جمهوری اسلامی و در حدود 2 روز به شکل قاطعی به پایان رسید و در ادامه پیروزی های نیروهای نظامی ایران، برگ زرین دیگری بر تاریخ پر افتخار 8 سال دفاع مقدس، افزود.